Darmowy program do faktur online
z obsługą KSeF
Co dla polskich przedsiębiorców oznacza złożony 2 kwietnia br. podpis Prezydenta RP pod ustawą z dnia 11 marca 2026 r. o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw? Opisujemy najważniejsze założenia reformy PIP i wskazujemy jak się do niej przygotować. Czasu na to jest bowiem niewiele, gdyż rozpatrywana nowelizacja ma wejść w życie już 8 lipca br.!
Reforma ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy wróciła i już została podpisana przez Prezydenta RP
Jeszcze na początku tego roku na naszym blogu we wpisie pt.: „Reforma PIP wstrzymana! Co to oznacza dla przedsiębiorców w 2026 roku?” informowaliśmy o tym, że reforma Państwowej Inspekcji Pracy decyzją premiera została wstrzymana. Kluczowe w tym kontekście miały być krytyczne głosy organizacji przedsiębiorców, na czele z tymi płynącymi z Federacji Przedsiębiorców Polskich.
Przygotowany miał zostać w związku z tym nowy model reformy z pominięciem najbardziej kontrowersyjnych zapisów.
Okazało się przy tym, że wcale nie trzeba było na niego długo czekać...
Już 19 lutego br. zmieniony projekt ustawy w tej sprawie wpłynął bowiem do Sejmu, a 2 kwietnia, po ekspresowo przeprowadzonym procesie legislacyjnym, podpisał go Prezydent RP Karol Nawrocki. Warto przy tym powiedzieć, że głowa państwa, podpisując ten akt, jednocześnie skierowała go do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej.
Trzeba przy tym jednak wskazać, że taki ruch Prezydenta nie wpływa na termin wejścia w życie opisywanych zmian.
Ponieważ natomiast termin ten jest nieodległy (wypada bowiem już 8 lipca br.), dziś raz jeszcze przybliżamy najważniejsze założenia długo planowanej reformy PIP, opierając się przy tym na jej ostatecznym kształcie.
Zapisz się do newslettera
Zostaw swój adres e-mail i otrzymuj raz w tygodniu poradniki wspierające rozwój Twojej firmy
Co zmieni wejście w życie ustawy o PIP w nowym kształcie? Rozszerzone uprawnienia inspektorów PIP, w tym możliwość przekształcenia umowy cywilnoprawnej w etat oraz kontrole zdalne, a także indywidualne interpretacje od Głównego Inspektora Pracy
Na wstępie trzeba zaznaczyć, że ostateczny kształt, przyjętej przez Sejm oraz podpisanej przez Prezydenta, ustawy reformującej Państwową Inspekcję Pracy różni się od pierwotnego projektu zmian w tym zakresie. Odeszło się w niej bowiem od najbardziej kontrowersyjnych założeń, pozostając jednak przy rozszerzonym katalogu uprawnień inspektorów PIP.
Inspektorzy ci będą więc mieli możliwość wydawania decyzji administracyjnych stwierdzających istnienie stosunku pracy, czyli decyzji przekształcających umowy cywilnoprawne (w tym także umowy B2B) w umowy o pracę.
Decyzje te jednak zgodnie z art. 34 ust. 2k ustawy o PIP (w wersji obowiązującej od 8 lipca 2026 r.) będą wykonalne z dniem następującym po dniu, w którym upływa termin do wniesienia odwołania (jeżeli żadna ze stron nie wniosła odwołania) albo z dniem prawomocnego orzeczenia sądu, albo z dniem nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Nie ma tu więc już mowy o automatycznej natychmiastowej wykonalności każdej takiej decyzji czy jej skutkach wstecznych. Wprowadzono także możliwość uwzględniania w postępowaniu administracyjnym dotyczącym takich decyzji woli zaangażowanych stron.
Od decyzji o przekształceniu umowy w etat będzie przy tym przysługiwało odwołanie do sądu pracy, który ma w tego typu sprawach działać w specjalnym, przyspieszonym trybie.
Oprócz tego podpisany przez Prezydenta akt zakłada także możliwości:
- Przeprowadzania przez PIP kontroli w trybie zdalnym;
- Występowania przez przedsiębiorców do Głównego Inspektora Pracy o interpretacje indywidualne w zakresie tego, czy dany stosunek prawny spełnia przesłanki umowy o pracę.
Reforma PIP wejdzie w życie — co nowe przepisy oznaczają dla przedsiębiorców i jak się przygotować?
Każdy przedsiębiorca, który dziś szeroko wykorzystuje umowy cywilnoprawne (w tym także umowy B2B), musi liczyć się z tym, że część z nich już niedługo, w wyniku nowych uprawnień inspektorów Państwowej Inspekcji Pracy, będzie mogła zostać przekształcona w umowy o pracę.
To ryzyko, na które trzeba się przygotować i które można oszacować, a zwykle także istotnie zminimalizować, poprzez weryfikację podpisanych umów cywilnoprawnych oraz dokładną analizę sposobu ich realizacji. Kluczowe w tym kontekście jest zwłaszcza zbadanie czy umowy te nie mają cech stosunku pracy (takich jak: podporządkowanie, osobisty charakter czy zdefiniowany czas i miejsce wykonywania pracy).
W sytuacjach, w których cech tych nie można wyłączyć, trzeba liczyć się z możliwą koniecznością dokonania przyszłych przekształceń i poniesieniem związanych z tym kosztów.
Jeśli zainteresował Cię ten wpis, sprawdź naszą ofertę Kadr i Płac i przeczytaj jak możemy Ci pomóc:
Podsumowanie
Jest podpis Prezydenta pod reformą PIP — co nowa ustawa o PIP oznacza dla przedsiębiorców i pracodawców?
Kontrowersyjna reforma Państwowej Inspekcji Pracy wróciła i tym razem, po przejściu całego procesu legislacyjnego, została podpisana przez Prezydenta Karola Nawrockiego.
Ma w związku z tym wejść w życie już 8 lipca br., a związane z tym zmiany to przede wszystkim:
- Poszerzenie katalogu uprawnień inspektorów PIP – w tym zwłaszcza w zakresie możliwości przekształcania umów cywilnoprawnych w umowy o pracę;
- Możliwość przeprowadzania kontroli PIP w trybie zdalnym;
- Możliwość występowania przez przedsiębiorców do Głównego Inspektora Pracy o interpretacje indywidualne.
Zmiany są więc spore, a ich wejście w życie to kwestia raptem dwóch miesięcy. Przedsiębiorcy już teraz powinni zacząć więc przygotowania, analizując charakter i sposób realizacji podpisanych umów cywilnoprawnych.
Zaciekawił Cię ten wpis?
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera, będziemy Ci raz w tygodniu wysyłać informacje o nowych wpisach.
Umów się na bezpłatną konsultację
Rozwijaj firmę dzięki rachunkowości połączonej z doradztwem:
lub
.jpg)
