Różnice między przychodem i dochodem – wszystko, co musisz wiedzieć

Księgowość Przeczytasz w 5 min. Ostatnia aktualizacja:
Różnice między przychodem i dochodem – wszystko, co musisz wiedzieć

Darmowy program do faktur online

z obsługą KSeF

Przychód i dochód to słowa często – i błędnie – traktowane jako synonimy. W praktyce są to zazwyczaj dwie zupełnie różne wartości. Mieszanie tych pojęć jest zatem ryzykowne – osoby nieświadome różnic, podejmujące się pracy, za którą przychód ma wynieść np. 50 tys. zł miesięcznie, poczują duże rozczarowanie, gdy na ich konto spłynie nawet kilkakrotnie mniejszy dochód. Dowiedz się, czym różnią się przychód i dochód i uniknij nieprzyjemnych niespodzianek!

Przychód a dochód – czym są?

Różnicę między przychodem a dochodem powinni poznać zarówno przedsiębiorcy, jak i osoby wykonujące obowiązki na podstawie umów cywilnoprawnych czy zatrudnione na podstawie umowy o pracę. Ma bowiem ogromne znaczenie dla obliczania podatków. Podatek dochodowy oblicza się, jak wskazuje jego nazwa, od dochodu, choć są też formy opodatkowania, dla których znaczenie ma osiągnięty przychód. Nieumiejętność rozróżniania tych pojęć może prowadzić do błędnych decyzji finansowych.

Poniżej wyjaśniamy szczegółowo, jaka jest różnica między przychodem a dochodem, co to jest przychód pracownika i czym jest przychód ze sprzedaży.

Co to jest przychód?

Przychód to łączna wartość kwot (przysporzeń), które firma albo osoba fizyczna otrzymuje lub ma otrzymać w danym okresie. Standardowymi źródłami przychodu są:

Z punktu widzenia podatków ważny jest moment powstania przychodu. Jest on różnie określony w odniesieniu do poszczególnych branż i form opodatkowania – może to być moment wydania towaru, wykonania usługi lub chwila wystawienia faktury.

Czym jest przychód ze sprzedaży? To łączna kwota należna od kontrahentów za przekazane dobra lub zrealizowane usługi. Przychody ze sprzedaży można podzielić na trzy główne kategorie:

Momentem powstania przychodu jest chwila wydania towaru lub wykonania usługi, a nie dzień, w którym wynagrodzenie zostało zarejestrowane na koncie.

Zapisz się do newslettera

Zapisz się do newslettera

Zostaw swój adres e-mail i otrzymuj raz w tygodniu poradniki wspierające rozwój Twojej firmy

Co to jest dochód i czym są koszty uzyskania przychodu?

Sama kwota przychodu nie daje informacji o tym, jaką kwotę faktycznie zarabia firma lub pracownik. Z tego, co otrzymuje na konto w związku z wykonaniem usługi czy sprzedażą towaru, musi też opłacić koszty wytworzenia usługi, przechowywania towaru czy pensje pracowników – słowem: ponieść wydatki związane z usługą lub towarem. To właśnie koszty uzyskania przychodu (w księgowości funkcjonują pod skrótem KUP) – jedna z ważniejszych pozycji finansach przedsiębiorstwa.

Koszty uzyskania przychodu definiuje art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Czytamy w nim, że kosztami uzyskania przychodów są wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

Nie każdy wydatek poniesiony przez przedsiębiorcę może jednak zostać zakwalifikowany jako KUP. Art. 23 zawiera katalog wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów. Są nimi:

Mając na uwadze definicję przychodu i KUP, możemy zdefiniować, czym jest dochód: to przychód pomniejszony o koszt jego uzyskania.

Przykłady:

Co to jest dochód netto i czym się różni od dochodu brutto?

Kolejną kwestią jest rozróżnienie między dochodem netto a dochodem brutto. Również tu pojawia się problematyka kosztów uzyskania przychodu. Dochód netto to przychód pomniejszony o koszty uzyskania przychodu oraz podatek dochodowy. Dochód netto stanowi kwotę pieniędzy, którą podatnik faktycznie otrzymuje po odliczeniu składki na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenia zdrowotnego.

Dochód brutto to przychód. Jest to kwota przed opodatkowaniem, czyli ta, od której należy odprowadzić podatek dochodowy. Od wynagrodzenia brutto pracownika zatrudnionego w oparciu o umowę o pracę pracodawca odprowadza składki na ubezpieczenie społeczne, składki zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy do urzędu skarbowego. Dopiero po uwzględnieniu tych odliczeń dowiadujemy się, jaki dochód netto otrzyma pracownik – a więc jaka kwota zasili jego rachunek bankowy.

Przychód, dochód i konsekwencje podatkowe – uniknij błędów 

Różnica między dochodem a przychodem ma ogromne znaczenie z punktu widzenia podatków i rentowności działalności. Zagadnienie to jest istotne nie tylko dla przedsiębiorców, lecz także osób wykonujących obowiązki w oparciu o umowy cywilnoprawne i pracowników etatowych. Niezrozumienie mechanizmów rządzących przychodem i dochodem może prowadzić również do poważnych w skutkach błędów w rozliczeniach. Najpopularniejszymi błędami są:

To tylko przykładowe błędy, którym można zapobiec, a tym samym uchronić się przed skutkami kar nakładanych przez organy skarbowe. Doświadczony zespół doradców podatkowych z biura TaxCoach zaplanuje korzystne zasady rozliczeń podatkowych, a nasi księgowi zadbają o prawidłowe i terminowe rozliczenia.

Zachęcamy do kontaktu przedsiębiorców, osoby wykonujące obowiązki w oparciu o umowy cywilnoprawne i wszystkich innych podatników, którzy chcą mieć pewność, że we właściwy sposób wykonują swoje obowiązki podatkowe, a ponadto chcą zoptymalizować ich wysokość.

Jeśli zainteresował Cię ten wpis, sprawdź naszą ofertę i przeczytaj jak możemy Ci pomóc:

Jeśli zainteresował Cię ten wpis, sprawdź naszą ofertę i przeczytaj jak możemy Ci pomóc:

Podsumowanie

Najczęstsze pytania o różnice między przychodem i dochodem


Jakie wydatki można zaklasyfikować jako koszty uzyskania przychodu?

Art. 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych określa wydatki, które nie mogą zostać zaklasyfikowane jako KUP. Pozostałe wydatki ponoszone przez przedsiębiorcę w związku z prowadzeniem działalności stanowią koszt uzyskania przychodu. Należą do nich m.in.:

  • zakup towarów handlowych,
  • narzędzia sprzedażowe,
  • usługi księgowe, prawne i IT,
  • licencje oprogramowania,
  • czynsz, internet, telefon,
  • podróże służbowe,
  • szkolenia podnoszące kwalifikacje,
  • składki na ubezpieczenie społeczne przedsiębiorcy i pracowników (w zakresie określonym w przepisach).


Przychód a koszty uzyskania przychodu – jak to wygląda w praktyce?

Kwota, która trafia na rachunek przedsiębiorcy w zamian za wykonaną usługę lub dostarczony towar, to przychód. Rzadko jednak jest to jednocześnie ostateczny zysk, ponieważ w związku z realizowanym zamówieniem przedsiębiorca ponosi również koszty. Może odjąć je od przychodu i w ten sposób ustalić wysokość dochodu.


Co to jest przychód ewidencjonowany?

Przychód ewidencjonowany to przychód stanowiący podstawę opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Do przychodów tych zalicza się m.in. wpływy ze sprzedaży towarów i usług, najmu czy praw majątkowych, zgodnie z zasadami określonymi w przepisach.

Przy ustalaniu podstawy opodatkowania ryczałtem co do zasady nie pomniejsza się przychodu o koszty uzyskania przychodu. Oznacza to, że podatek jest obliczany od osiągniętego przychodu, a nie od dochodu stanowiącego różnicę między przychodami a kosztami.


Co to jest dochód pracownika?

W umowie o pracę określa się wynagrodzenie brutto, które stanowi podstawę do obliczenia należnych składek i podatku. Dochód pracownika dla celów podatkowych ustala się poprzez pomniejszenie przychodu ze stosunku pracy m.in. o koszty uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenia społeczne podlegające odliczeniu zgodnie z przepisami. Kwota, która ostatecznie trafia na konto pracownika po potrąceniu składek i zaliczki na podatek dochodowy, to wynagrodzenie netto.

Zaciekawił Cię ten wpis?

Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera, będziemy Ci raz w tygodniu wysyłać informacje o nowych wpisach.

Konsultant

Umów się na bezpłatną konsultację

Rozwijaj firmę dzięki rachunkowości połączonej z doradztwem:

Pomoc w założeniu firmy
Wsparcie doradcy podatkowego
Wsparcie dyrektora finansowego

lub